Furantin-100

Dərman vasitəsinin istifadəsi üzrə təlimat (xəstələr üçün)

 

FURANTİN-100   təsiredici maddəsi modifikasiya olunmuş şəkildə azad olan  bərk jelatin kapsullar
FURANTIN-100

Beynəlxalq patentləşdirilməmiş adı: Nitrofurantoin
Tərkibi

Təsiredici maddə:  1 kapsulun tərkibində 25 mq makrokristallik nitrofurantoin tozu və 75 mq nitrofurantoina ekvivalent 80.7 mq nitrofurantoin monohidrat vardır.

Köməkçi maddələr:  73.50 mq laktoza monohidrat, 34.56 mq qənnadı şəkəri (32.84 mq saxaroza ehtiva edən,qarğıdalı nişastası), talk (E 553b), qarğıdalı nişastası, karbomer 971P, povidon  K30 (E 1201), maqnezium stearat (E 470b), sarı dəmir oksidi (E 172), qara dəmir oksidi (E 172), titan dioksid (E 171), jelatin, indiqo karmin (E 132), şellak (E 904), propilen qlikol (E 1520), kalium hidroksid (E 525), titan dioksid (E 171).

Təsviri
Uzunluğu 19,4 mm, eni isə  6,91 mm olan, üzərində ağ mürəkkəblə “NTRF” yazılmış mavi qeyri-şəffaf qapağı və sarı qeyri-şəffaf gövdəsi olan bərk kapsul. Kapsulun daxilində iki ədəd sarı rəngli kiçik ölçülü  tablet və sarı hissəciklər ehtiva edən ağ toz mövcuddur.

Farmakoterapevtik qrupu
Sistem istifadə üçün antibakterial preparatlar. Nitrofuran törəmələri.

ATC kodu: J01XE01

Farmakoloji xüsusiyyətləri

Farmakodinamikası
Nitrofurantoin nitrofuranlar qrupuna aiddir. Terapevtik aktiv konsentrasiyalar yalnız sidikdə əldə olunur. Nitrofurantoinin antibakterial aktivliyi turş mühitdə  daha yüksəkdir və sidikdə pH səviyyəsinin 8-dən yuxarı olması onun təsirini azalda bilər. Bir neçə təsir mexanizmi təsvir edilmişdir. Nitrofurantoin bir sıra bakterial fermentləri inhibə edir. O, həmçinin bakterial ribosomal zülalları inhibə edərək zülal sintezinin tamamilə dayanmasına səbəb olur. Nitrofurantoin həmçinin bakterial DNT-yə zədə verə bilər.

Rezistentlik
Nitrofurantoinlə müalicə zamanı rezistentlik nadir hallarda inkişaf edir, bu da onun müxtəlif təsir mexanizmlərinə malik olması ilə izah oluna bilər. Uzunmüddətli müalicə zamanı rezistentlik  inkişaf edə bilər. E.coli-də plazmidlə kodlaşdırılan rezistentlik halları bildirilmişdir. ESBL istehsal edən bağırsaq bakteriyaları arasında azalmış həssaslıq müşahidə olunmuşdur.

Həssaslıq sınağının sərhəd göstəriciləri
Mikrob əleyhinə preparatlara qarşı həssaslığın sınaqdan keçirilməsi üzrə Avropa Komitəsi (EUCAST) tərəfindən müəyyən edilmiş minimal inhibəedici konsentrasiyaların (MİK) sərhəd göstəriciləri aşağıdakı kimidir:

	MİK (mg/L)
Staphylococcus saprophyticus (yalnız ağırlaşmamış sidik yolları infeksiyaları)	S ≤64, R >64 mq/L
Enterococcus faecalis (yalnız ağırlaşmamış sidik yolları infeksiyaları)	S ≤64, R >64 mq/L
Streptococcus agalactiae (yalnız ağırlaşmamış sidik yolları infeksiyaları)	S ≤64, R >64 mq/L
Escherichia coli (yalnız ağırlaşmamış sidik yolları infeksiyaları)	S ≤64, R >64 mq/L

 

Aşağıdakı siyahılarda göstəriş üçün müvafiq mikroorqanizmlərin icmalı var:

Adətən həssas olan növlər:

• Staphylococcus aureus
• Staphylococcus epidermis
• Staphylococcus saprophyticus
• Enterococcus faecalis
• Escherichia coli
• Qazanılmış rezistentliyin  problem ola biləcəyi növlər:
• Citrobacter spp
• Enterobacter spp
• Klebsiella spp
• Əvvəlcədən rezistent orqanizmlər
• Proteus spp
• Pseudomonas spp
• Serratia spp

Farmakokinetikası
Hər Nitrofurantoin kapsulu iki formada nitrofurantoin ehtiva edir. Dozanın 25%-i makrokristallik nitrofurantoindən ibarətdir və bu, mikrokristallik nitrofurantoinlə müqayisədə daha yavaş həll olunur və sorulur. Dozanın qalan 75%-i mikrokristallik nitrofurantoindən ibarətdir və bu maddə toz qarışığında mövcuddur; həzm sisteminin mayeləri ilə təmasda olduqda gel strukturu əmələ gətirir və bu, aktiv maddənin tədricən buraxılmasına səbəb olur.

Sorulma
Nitrofurantoin nazik bağırsağın yuxarı hissəsindən sürətlə sorulur. Qida və ya südlə birlikdə qəbul edildikdə sorulma artır. Terapevtik dozada plazmadakı konsentrasiyası aşağı olur, pik səviyyə adətən 1 mkq/ml-dən azdır.

Paylanma
Nitrofurantoin plazma albuminlərinə 60-77% nisbətində bağlanır. Preparat toxumalarda həm hüceyrədaxili, həm də hüceyrəxarici komponentlərə paylanır. Nitrofurantoinin az miqdarı plasentadan keçə bilər.

Biotransformasiya
Verilmiş nitrofurantoin dozasının təxminən 60%-i əsasən fermentativ yolla mikrobioloji cəhətdən qeyri-aktiv aminofuranlara metabolizə olunur, bu da sidiyin rənginin qəhvəyi olmasına səbəb ola bilər.

Xarici olması
Qanda və ya plazmada yarımparçalanma müddəti təxminən 60 dəqiqədir. Gündə 2 dəfə verilən nitrofurantoin dozasının təxminən 20–25%-i dəyişməz formada sidiklə xaric olunur. Orta hesabla sidikdə 100 mkq/ml-dən yüksək pik konsentrasiyaya çatır.

İstifadəsinə göstərişlər
Nitrofurantoin 12 yaşdan yuxarı uşaqlarda və böyüklərdə nitrofurantoinə həssas mikroorqanizmlərin törətdiyi kəskin, ağırlaşmamış aşağı sidik yolları infeksiyalarının (sistit, pielonefrit, uretrit) müalicəsi üçün istifadə olunur.

Əks göstərişlər
Nitrofurantoin aşağıdakı hallarda əks göstərişdir:

• Təsiredici  maddəyə və ya  hər hansı köməkçi maddəyə qarşı  həssaslıq olan pasiyentlərdə;
• Böyrək funksiyası pozulmuş pasiyentlərdə (eGFR < 45 ml/dəq) və ya serum kreatinin səviyyəsi yüksəlmiş şəxslərdə;
• G6PD (qlükoza-6-fosfat dehidrogenaza) çatışmazlığı olan şəxslərdə;
• Kəskin porfiriya diaqnozu olan pasiyentlərdə;
• 3 aydan kiçik körpələrdə, çünki yetişməmiş eritrosit ferment sistemlərinə görə döldə və ya yenidoğulmuşda hemolitik anemiya riski nəzəri cəhətdən mümkündür;
• Nitrofurantoin və ya digər nitrofuranların istifadəsindən sonra ağciyər və ya qaraciyər reaksiyası və ya periferik neyropatiya keçirmiş pasiyentlərdə.

Xüsusi göstərişlər və ehtiyat tədbirləri
Nitrofurantoinin uzunmüddətli istifadəsi tövsiyə edilmir. Nitrofurantoinlə müalicə zamanı həyat üçün təhlükəli ola biləcək ağciyər və qaraciyər fəsadları baş verə bilər. Bu hallar müşahidə olunduqda, müalicə dərhal dayandırılmalı və müvafiq tədbirlər görülməlidir. Nitrofurantoinlə müalicə olunan pasiyentlərdə kəskin, subkəskin və xroniki ağciyər reaksiyaları müşahidə edilmişdir. Bu reaksiyalar baş verdikdə, nitrofurantoin dərhal dayandırılmalıdır. Xroniki ağciyər reaksiyaları  tədricən və əsasən yaşlı pasiyentlərdə inkişaf edə bilər. Uzunmüddətli müalicə alan pasiyentlərin (xüsusilə yaşlıların) ağciyər vəziyyəti yaxından izlənilməlidir.

Hepatotoksiklik
Xüsusilə uzunmüddətli istifadə zamanı hepatit əlamətləri baxımından pasiyentlər diqqətlə nəzarətdə saxlanılmalıdır. Hepatit, autoimmun hepatit, xolestatik sarılıq, xroniki aktiv hepatit və qaraciyər nekrozu kimi qaraciyər reaksiyaları nadir hallarda baş verir. Ölüm hallarına da rast gəlinmişdir. Xroniki aktiv hepatit gizli şəkildə başlaya bilər, bu səbəbdən qaraciyər zədələnməsini göstərən biokimyəvi analiz dəyişiklikləri baxımından pasiyentlər mütəmadi yoxlanmalıdır. Əgər hepatit inkişaf edərsə, dərman dərhal dayandırılmalı və uyğun tədbirlər görülməlidir. Mövcud xəstəliklər ağciyər və qaraciyər yan təsirlərini gizlədə bilər. Nitrofurantoin ağciyər xəstəliyi, qaraciyər funksiyası pozulmuş, nevroloji xəstəlikləri və ya allergik meyli olan pasiyentlərdə ehtiyatla istifadə edilməlidir. Uzunmüddətli müalicə dövründə pasiyentlərdə qaraciyər və ya ağciyər simptomları və digər toksiklik əlamətləri nəzarətdə saxlanılmalıdır. Əgər izah olunmayan ağciyər, hepatotoksik, hematoloji və ya nevroloji simptomlar yaranarsa, nitrofurantoin istifadəsi dərhal dayandırılmalıdır. Nitrofurantoin tək işləyən böyrəyin parenximal infeksiyalarının müalicəsində effektiv deyil. Təkrarlanan və ya ağır hallarda cərrahi müdaxilə ilə əlaqəli infeksiya istisna edilməlidir. Adətən, müalicənin ilk 2 ayı ərzində inkişaf edən və bəzən geridönməz və ya ağırlaşa bilən periferik neyropatiya halları müşahidə olunmuşdur və bu vəziyyət həyat üçün təhlükəli ola bilər. Bu səbəbdən sinir zədələnməsinin ilk əlamətləri (paresteziya zəiflik) müşahidə olunduqda müalicə dərhal dayandırılmalıdır. Böyrək çatışmazlığı, anemiya, şəkərli diabet, alkoqolizm, elektrolit pozğunluğu, B vitamini çatışmazlığı və ya zəiflədici digər xəstəliklər periferik neyropatiya riskini artırır. Nitrofurantoin qəbul edildikdən sonra sidik sarı və ya qəhvəyi rəng ala bilər. Nitrofurantoin qəbul edən pasiyentlərdə sidikdə şəkər üçün aparılan analizlərdə yanlış  müsbət nəticələr müşahidə oluna bilər. Qlükoza-6-fosfat dehidrogenaza (G6PD) çatışmazlığından şübhələnilən şəxslərdə hemoliz əlamətləri müşahidə edildikdə nitrofurantoin dərhal dayandırılmalıdır. Qeyd edək ki, G6PD çatışmazlığı qaradərili insanların təqribən 10%-ində, həmçinin Aralıq dənizi və Yaxın Şərq mənşəli bəzi insanlarda rast gəlinir.

Bu dərmanın qida və ya süd ilə birlikdə qəbul edilməsi və ya dozaya düzəliş edilməsi qastrointestinal reaksiyaları minimuma endirə bilər.

Köməkçi maddələr
Nitrofurantoin laktoza monohidrat ehtiva edir. Qalaktoza dözümsüzlüyü, ümumi laktaza çatışmazlığı və ya qlükoza-qalaktoza malabsorbsiyası kimi nadir irsi problemləri olan xəstələr bu dərmanı qəbul etməməlidirlər. Nitrofurantoin saxaroza da ehtiva edir. Fruktoza dözümsüzlüyü, qlükoza-qalaktoza malabsorbsiyası və ya saxaroza-izomaltaza çatışmazlığı kimi nadir irsi problemləri olan xəstələr bu dərmanı qəbul etməməlidirlər.

Digər dərman vasitələri ilə qarşılıqlı təsiri

• Digər dərman vasitələrinin nitrofurantoinə təsiri:
• Mədənin boşalmasını ləngidən qida və ya maddələr nitrofurantoinin biomənimsənilməsini artırır, bu da yəqin ki, mədə şirəsində daha yaxşı həll olunması ilə əlaqədardır.
• Karboanhidraza inhibitorları və sidiyi qələviləşdirən maddələr nitrofurantoinin antibakterial aktivliyini azalda bilər.
• Nitrofurantoinlə birlikdə qəbul edilən maqnezium trisilikat dərmanın sorulmasını azaldır.
• Xinolonlar və nitrofurantoin arasında əks təsir  ola bilər; eyni vaxtda istifadəsi tövsiyə edilmir.
• Probenesid və sulfinpirazon nitrofurantoinin böyrəklər vasitəsilə ifrazını azalda bilər.
• Nitrofurantoinin digər dərman vasitələrinə və laborator testlərə təsiri:
• Ağız yolu ilə qəbul edilən tif (qarın yatalağı) peyvəndi: antibakterial vasitələr bu peyvəndi təsirsiz hala gətirə bilər.
• Nitrofurantoin bəzi laborator analizlərin nəticələrinə təsir göstərə bilər. Mis sulfatın reduksiyası əsasında aparılan sidikdə qlükoza analizlərində, məsələn, “Benedict reagentı” və “Clinitest” (Ames) testlərində yanlış  müsbət və ya normadan yüksək nəticələr müşahidə oluna bilər. Lakin Clinistix testi ilə belə bir müdaxilə müşahidə olunmur.

Hamiləlik və laktasiya dövründə istifadəsi
Hamiləlik
Hamilə qadınlarda toplanmış geniş məlumatlara əsasən, preparat  teratogenlik və ya yeni doğulmuş körpədə toksiklik göstərməmişdir. Heyvanlar üzərində aparılan tədqiqatlar klinik olaraq uyğun dozalarda reproduktiv toksiklik göstərməmişdir. Əgər həkim tərəfindən təyin olunarsa, nitrofurantoin hamiləlik dövründə istifadə oluna bilər. Lakin, yenidoğulmuşlarda yetişməmiş qırmızı qan hüceyrələrinin hemolizi (parçalanması) riski olduğuna görə, doğuş zamanı və doğuşa yaxın müddətdə tətbiq olunmamalıdır.

Laktasiya
Nitrofurantoin ana südünə keçir. Süddə olan az miqdar dərmanın  G6PD çatışmazlığı olan körpədə hemolitik anemiyaya səbəb olma ehtimalı azdır. Nitrofurantoin südvermə dövründə istifadə olunmamalıdır.

Fertillik
Kişilərdə terapevtik dozanı aşan miqdarlarda spermatogenez (sperma yaranması) prosesində keçici dayanma və sperm sayında azalma müşahidə edilmişdir. Klinik dozalar kişi sonsuzluğu ilə əlaqələndirilməmişdir. Heyvanlar üzərində aparılan tədqiqatlarda doğum qabiliyyətinin azalması müşahidə olunmamışdır. Siçanlarda yüksək dozalarda spermatogenez prosesində müvəqqəti dayanma müşahidə edilmişdir.

Nəqliyyat vasitəsini və digər potensial təhlükəli mexanizmləri idarəetmə qabiliyyətinə təsiri
Nitrofurantoin başgicəllənmə və yuxululuq yarada bilər. Əgər bu hallar müşahidə olunarsa, pasiyent simptomlar keçənədək nəqliyyat vasitəsi idarə etməməli və ya mexanizmlərlə işləməməlidir.

 

İstifadə qaydası və dozası
Dozalanma
Böyüklər və 12 yaşdan yuxarı uşaqlar

Böyüklər və 12 yaşdan yuxarı uşaqlar gündə 2 kapsul qəbul etməlidirlər: biri səhər, biri axşam (hər 12 saatdan bir 1 kapsul). Adətən müalicə müddəti 7 gündür və ya sidikdə infeksiya əlamətləri görünmədikdən sonra ən azı 3 gün davam etdirilməlidir.

12 yaşdan kiçik uşaqlar
Nitrofurantoin sabit dozada olduğuna görə azyaşlı uşaqlar üçün uyğun deyil. Kiçik uşaqlar üçün bazarda mövcud olan digər nitrofurantoin tərkibli dərman preparatlarının istifadəsi nəzərdən keçirilməlidir. Yeni doğulmuş uşaqlarda nitrofurantoin istifadəsi əks göstərişdir.

Qəbul qaydası
Ağız yolu ilə istifadə olunur. Nitrofurantoin yemək zamanı və ya yeməkdən dərhal sonra, yaxud süd və ya qatıqla birlikdə qəbul edilməsi tövsiyə olunur. Bu, dərmanın bədəndə maksimum sorulmasını təmin etmək və mədə-bağırsaq sistemi tərəfindən daha yaxşı qəbul olunmasını təmin etmək üçündür.

Əlavə təsirləri
Nitrofurantoinin yan təsirləri aşağıda orqan sistemləri üzrə təsnif edilərək təqdim olunur. Yan təsirlərin tezliyi aşağıdakı qruplaşdırmaya uyğun olaraq müəyyən edilir: Çox tez-tez (≥1/10); Nadir (≥1/10,000 - < 1/1,000); Naməlum tezlik (mövcud məlumatlara əsasən qiymətləndirilə bilməz).

Cədvəl 1.  Nitrofurantoin ilə əlaqəli bildirilmiş yan təsirlər

MedDRA orqan sistemləri təsnifatı	Tezlik	Yan təsirlər
İnfeksiyalar və infestasiya	Naməlum	Sialoadenit
Qan və limfa sistemi pozğunluqları	Nadir	aqranulositoz, eozinofiliya, leykopeniya, qranulositopeniya, trombositopeniya. aplastik anemiya, meqaloblastik anemiya1
İmmun sistem pozğunluqları	Nadir	eksfoliativ dermatit, eritema (Stivens-Conson sindromu daxil olmaqla).
	Naməlum	makulopapular, eritematoz və ya ekzematoz püskürmələr, səpgi, angioödem kimi allergik dəri reaksiyaları. Lupusa bənzər sindrom (ağciyər reaksiyaları ilə əlaqəli), anafilaktik reaksiyalar, dəri vaskulitləri.
Maddələr mübadiləsi və qidalanma pozğunluqları	Nadir	anoreksiya
Psixi pozğunluqlar2	Naməlum	depressiya, eyforiya, qarışıqlıq, psixotik reaksiyalar, baş ağrısı
Sinir sisteminin pozğunluqları	Çox tez-tez	idiopatik kəllədaxili hipertenziya
	Naməlum	Şiddətli və ya geridönməz ola bilən həm sensor, həm də motor təsirləri əhatə edən simptomlarla periferik neyropatiya (optik nevrit daxil olmaqla), optik nevrit, nistaqm, başgicəllənmə, yuxululuq
Ürək pozğunluqları	Nadir	kollaps, sianoz
Tənəffüs, torakal və mediastinal pozğunluqlar	Naməlum	kəskin ağciyər reaksiyaları3, o cümlədən qızdırma, titrəmə4, döş qəfəsində ağrı, təngnəfəslik, öskürək, rentgen şüaları ilə göstərilən döş qəfəsində konsolidasiya və ya plevra efüzyonu5 ilə ağciyər infiltrasiyası, eozinofiliya; qızdırma, eozinofiliya daxil olmaqla subakut ağciyər reaksiyaları; qızdırma, soyuqdəymə, öskürək, təngnəfəslik6, DRESS sindromu daxil olmaqla xroniki ağciyər reaksiyaları. qızdırma, soyuqdəymə, öskürək,
Mədə-bağırsaq pozğunluqları	Nadir	ürəkbulanma
	Naməlum	qusma, qarın ağrısı, ishal, pankreatit
Hepatobiliar pozğunluqlar	Nadir	xolestatik sarılıq, xroniki aktiv hepatit7.
	Naməlum	autoimmun hepatit
Dərinin və dərialtı toxumaların pozğunluqları	Çox tez-tez	alopesiya (qısamüddətli)
	Naməlum	dəri vaskuliti
Böyrək və sidik yollarının pozğunluqları	Çox tez-tez	Göbələklər və ya rezistent mikroorqanizmlər (məsələn, Pseudomonas⁸) səbəbindən yaranan superinfeksiyalar
	Naməlum	İnterstisial nefrit
Anadangəlmə, irsi və genetik pozğunluqlar	Nadir	Hemolitik anemiya / G6PD çatışmazlığına bağlı anemiya
Ümumi pozğunluqlar və tətbiq yerinə aid hallar	Naməlum	Asteniya, artralgiya

1Müalicə dayandırıldıqdan sonra adətən qan göstəriciləri normaya qayıdır.

2Nevroloji və/və ya psixoloji əlamətlərin ilk işarəsində müalicə dayandırılmalıdır.

3Aşağıda sadalanan tənəffüs reaksiyalarından hər hansı biri baş verərsə, bu dərman preparatının qəbulu dayandırılmalıdır.

4Kəskin ağciyər reaksiyaları adətən müalicənin ilk həftəsində baş verir və müalicə dayandırıldıqda geri dönəndir.

5Rentgen müayinəsi ilə təsdiqlənir.

6Xroniki ağciyər reaksiyaları 6 ay və daha uzun müddət fasiləsiz müalicə alan pasiyentlərdə nadir hallarda müşahidə olunur və daha çox yaşlı pasiyentlərdə rast gəlinir. Bu reaksiyalar bəzən EKQ-də dəyişikliklərlə müşayiət oluna bilər. Ağciyər funksiyası, müalicə dayandırıldıqdan sonra belə, daimi zədələnə bilər.

7Ölüm hallarına rast gəlinmişdir. Xolestatik sarılıq adətən qısa müddətli müalicə ilə (adətən 2 həftəyə qədər) əlaqəlidir. Nekroza səbəb ola bilən xroniki aktiv hepatit isə, adətən uzunmüddətli müalicə (adətən 6 ay) ilə əlaqəlidir. Hepatotoksikliyin ilk əlamətində müalicə dərhal dayandırılmalıdır.

8Bu hallar yalnız sidik-cinsiyyət sistemilə məhduddur, çünki orqanizmin digər hissələrində normal bakterial floraya təsir olmur.

Doza həddinin aşılması
Simptomlar
Doza həddinin aşdıqda rast gəlinən simptomlara və əlamətlərə  mədə qıcıqlanması, ürəkbulanma və qusma daxildir.

İdarəetmə
Spesifik antidot yoxdur, lakin lazım olduqda nitrofurantoin hemodializlə xaric edilə bilər.
Bir saat ərzində  qəbul olunubsa, standart müalicə qusma induksiyası və ya mədə lavajından ibarətdir. Tam qan sayımı, qaraciyər funksiyası və ağciyər funksiyası testlərinin monitorinqi tövsiyə olunur. Nitrofurantoinin sidik vasitəsilə xaric olunmasını artırmaq üçün bol maye qəbulu təmin edilməlidir.

Buraxılış forması
10 kapsul PVX-Aklar/Alü  blisterdə. 2 blister içlik vərəqə ilə birlikdə karton qutuya qablaşdırılır.

Saxlanma şəraiti
25°C-dən aşağı otaq temperaturunda, işıqdan qorunan və uşaqların əli çatmayan yerdə saxlamaq lazımdır.

Yararlılıq müddəti
2 il.
Yararlılıq müddəti bitdikdən sonra istifadə etmək olmaz.

Aptekdən buraxılma şərti
Resept əsasında buraxılır.

İstehsalçı
Sanovel İlaç San. ve Tic. A.Ş., Türkiye.
Balaban Mahellesi, Cihaner Sokak №10, 34580, Silivri, İstanbul, Türkiye.

Qeydiyyat vəsiqəsinin sahibi
LN COMPANY LLC,
Khirdalan city, 12th km of Baku-Guba highway, Building 2 No. 3, Republic of Azerbaijan.